مجله خبری تشریفات

حکومت‌های معاصر
در طول حکومت ناصر عباسی، آغاز سلجوقیان توان را به دست داشتند، البته با ضعف آنان،[۱۰۸] توان به دست خوارزمشاهیان زمین خورد.[۱۰۹] در سال ۶۰۶ق، مغولان توانمند گردیده[۱۱۰] و پادشاهی خوارزمشاهیان را درهم شکستند.[۱۱۱] در طول حکومت ناصر ایوبیان به سر کردگی صلاح الدین ایوبی در حوزه‌ مصر و شام اقتدار را به دست داشتند؛ البته به اسم خلیفه عباسی خطبه می‌خواندند.[۱۱۲] ایوبیان در طی ناصر پیروز شدند صلیبیان را باخت داده و نصیب متعددی از شامات و همینطور بیت‌المقدس را تصرف نمایند.[۱۱۳] اسماعیلیان نیز در قسمت‌هایی از مرزو بوم‌های اسلامی اقتدار را به دست تشریفات ترحیم مشهد داشتند.[۱۱۴]

معضل با سلجوقیان و خوارزمشاهیان
ناصر لدین الله برای استقلال و استخراج توان از دست‌رفته خلافت عباسی به تقابل با اقتدار‌های دیگر زیرا سلجوقیان و خوارزمشاهیان پرداخت و گستره حکومت خویش را با تصرف قسمت‌هایی از بخش ها اسلامی زیرا تکریت، خوزستان، اصفهان، ری و همدان ارتقاء بخشید.[۱۱۵] نقل شده ناصر عباسی برای محافظت توان خویش، دربین اقتدار‌های متعدد مبارزه تولید میکرد.[۱۱۶] وی برای مهار سلجوقیان با خوارزمشاهیان هم‌قسم شد و آن‌گاه برای رویا رویی با خوارزمشاهیان، غوریان و حتی مغولان را تحریک کرد.[۱۱۷] همینطور، به مکان جانبداری از درخواست یاری پادشاه جلال‌الدین مِنکُبِرنی برای تقابل با مغولان، امیران بخشها متفاوت را به مخالفت با منکبرنی تشویق کرد.[۱۱۸]

جمع‌ای معتقدند سیاست نادرست ناصر عباسی مطابق ترغیب مغولان برای رویا رویی با خوارزمشاهیان باعث حمله مغولان به مرزو بوم‌های اسلامی شد.[۱۱۹] بعضی اورا پادشاهی مغرض و بی‌کفایت دانسته‌اند که برای اغراض فردی قضیه را برای تعدی بیگانگان به مرز و بوم‌های اسلامی و هلاکت تمدن اسلامی مهیا کرد.[۱۲۰] ابن‌اثیر در کتاب الکامل آورده میباشد گزارش تحریک مغولان به وسیله ناصر صراحت دارد و شغل وی خطایی تعالی و نابخشودنی خواهد بود.[۱۲۱]

زد خورد‌های نظامی
در منابع از رویا رویی نظامی ناصر عباسی با سلجوقیان[۱۲۲] و خوارزمشاهیان کلام به فی مابین آمده میباشد.[۱۲۳] فرمانروا محمد خوارزمشاه بعد از به توان وصال، اسم بنی‌عباس را از خطبه‌ها حذف کرد.[۱۲۴] وی در سال ۶۱۴ق با امان عالمان فقهی که خلافت بنی‌عباس را ناحق می‌دانستند، با علاءالملک ترمذی از علویان بیعت نمود. آنگاه به عذر برگرداندن خلافت به صاحبان مهم‌اش با سپاهی تعالی به سمت بغداد تکان کرد؛ البته پس از برد‌های نخستین بر حامیان بنی‌عباس، به خیال و خاطر برف و سرمای شدید از ادامه مسیر بازماند.[۱۲۵]

ناصر لدین الله بعداز سقوط خوارزمشاهیان و توان‌گیری مغولان، برای تقابل با آنان تعداد سربازان را ارتقا بخشید و استحکامات را تقویت کرد.[۱۲۶] با این هم اکنون در زمان حکمرانی وی هیچ تضارب نظامی مستقیمی با مغولان چهره نداد.[۱۲۷] منابع به زد خورد‌های ناصر عباسی با فرانک‌ها(خارجی‌ها) نیز صحبت به دربین آورده‌اند.[۱۲۸] ناصر قصد داشت برای امداد به صلاح الدین ایوبی در خارج راندن صلیبیان از حیطه شامات، لشکر خویش را به حوزه‌ بفرستد؛ البته صلاح‌الدین این توصیه را نپذیرفت و با صلیبی‌ها صلح کرد.[۱۲۹]

حیاة محمد (کتاب)
حیاةُ مُحمّد کتابی به لهجه عربی درباره سیره نبوی و تاریخ زندگانی نبی اکرم(ص)، که بوسیله محمد حسین هیکل، بر‌محور منابع تاریخی اهل‌سنت و با توکل بر قرآن و با مقصود عیب گیری دیدگاه ها خاورشناسان مندرج میباشد. این کتاب برای نخسین بار در سال ۱۹۳۲م منتشر شد و بعد از آن، بارها به گویش‌های گوناگون ترجمه و تشریفات ترحیم مشهد تجدید چاپ شد.

کتاب حیاة محمد در سه نصیب و ۳۱ فصل تدوین گردیده است. تالیف کننده در پیشگفتار کتاب، غرض از تدوین کتاب را شناساندن شخصیت رسول به اروپائیان دانسته میباشد. در یک کدام از چاپ‌ها، که بوسیله دانشمندان مجمع جهانی اهل‌بیت گزینه تفحص قرار گرفته، ایرادها و نواقص برطرف و تعلیقه‌هایی بر آن افزوده گردیده است. همینطور این کتاب به وسیله ابوالقاسم پاینده با تیتر زندگانی محمد(ص) به فارسی ترجمه گردیده‌است.

توکل بیشتراز حد مولف بر عقلانیت و علمی بودن پدیده‌های روان در سیره نبوی، اکتفا به مراجعه به منابع اهل سنت و غفلت از احادیث و منابع شیعی و حذف بعضا مطالب چاپ نخستین (مثل حادثه غدیر) بوسیله مولف، از نقدهای مطرح گردیده بر این کتاب میباشد.

خصوصیت‌های کتاب و عنایت آن
کتاب حیاة محمد بر پایه ی منابع تاریخی اهل سنت در ارتباط سیره نبوی به لهجه عربی تألیف گردیده است.[۱] آورده شده تالیف کننده در نوشتن کتاب، ضمن منابع سیره و تاریخ، از دو منبع دیگر یعنی قرآن و کتاب ها خاورشناسان استعمال کرده و تفکر و فرض ها خاورشناسان را ماهرانه و استادانه آیتم انتقاد قرار داده میباشد.[۲] مداد ادبی و جاری مولف از سایر خصوصیت‌های این کتاب میباشد.[۳]

تالیف کننده
محمد حسین هیکل (۱۸۸۸م _ ۱۹۵۶م)[۴] [یادداشت ۱] شعر سرا، ادیب، مجله‌نگار، نماینده قانونی[۵] و سیاستمدار مصری (وزیر و مدیر پارلمان مصر)[۶] جزو اولی مصریان اخذ‌کننده گواهی دکترای حرفه دستمزد از فرانسه[۷] و مسلط بر منطق و فلسفه بود.[۸] اذهان و اثر ها وی بیشتر متأثر از سه مولف مصری (محمد عبده، قاسم امین و احمد لطفی السید) میباشد.[۹] به وی سر گروهی اخوان المسلمین توصیه شد، که به جهت مشغله نپذیرفت.[۱۰] او‌لین کتاب وی در عرصه تاریخ اسلام، کتاب «حیاة محمد» بود و بعد از آن، یکسری کتاب تاریخی نوشت.[۱۱]

خصوصیت‌های کتاب
به اعتقادوباور بعضی، عنایت این کتاب به دلیل مراجعه تالیف کننده به منابع اساسی، به‌ویژه قرآن و تاکید بر عدم تحریف آن، دقت به شبهه ها خاورشناسان و جواب به آنهاست.[۱۲] محمد مصطفی المراغی (روضه خوان الازهر) در پیشگفتار کتاب تاکید داراست خودکار مولف، شخصیت وی و دوراندیشی او از فرهنگ و تمدن قدیم و تازه، طریق نو وی در سیره نویسی و استقبال جامعه ها اسلامی نسبت به آن از امتیازات کتاب میباشد.[۱۳]

هیکل در پیشگفتار کتاب، مقصود از تدوین کتاب را شناساندن شخصیت رسول به اروپائیان دانسته میباشد؛ چون به حیث وی شخصیت حقیقی و واقعی حضرت‏ محمد(ص) در اروپا ناشناخته میباشد.[۱۴] بیان شده هیکل این کتاب را در بنا شده در عکس العمل به نوشته‌های انحرافی در زمینه ی اسلام و قرآن و نبی که دانش گاه آمریکایی قاهره برای دانشجو ها تنظیم کرده بود، در سال ۱۹۳۲م نگاشت.[۱۵]

معناشناسی

خوشنویسی از مشهورترین شعار توحید: «لا اله الا الله»، بخط محمد ازوچای، خوشنویس ترکیه ای
توحید، به معنای یکتا درک کردن آفریدگار، مهم‌ترین آموزه اعتقادی در اسلام میباشد.[۱] به باور مسلمان‌ها، پروردگار یگانه سازنده عالم میباشد و سهیم ندارد.[۲] توحید در روایات بیان شده از نبی(ص) و امامان شیعه به عنوان مثال امام علی(ع) و امام درست گو(ع)، به معنای شهیدشدن دادن به مضمون «لا اله الّا اللّه وحدَه لاشریک له» و شبیه آن به فعالیت رفته تشریفات ترحیم مشهد میباشد.[۳]

واژه و کلمه توحید برای اشاره به مباحث کلامی مربوط به یگانگی خداوند، صفات و افعال وی هم به فعالیت رفته میباشد. امام راست گو(ع) و امام رضا(ع) در جواب به سؤالاتی درباره معنای توحید، به بعضا مباحث کلامی مثلا نفی صفات انسانی از معبود اشاره کرده‌اند.[۴]

در سه منش مختلف کلامی، عرفانی و فلسفی، سه طریقه گوناگون به توحید وجود دارااست؛ توحید کلامی مطابق تایید یکی‌از بودن خدا میباشد، توحید فلسفی به معنای ایمان برخاسته از اعتقاد عقلی به یکی از بودن پروردگار میباشد و توحید عرفانی، بر طبق شهود و وصول به یگانگی آفریدگار.[۵] توحید در فلسفه، درباره وحدت واجب الوجود تحت عنوان یک مضمون‌ میباشد، ولی در عرفان، سخنی از معنا وجود ندارد، بلکه کلام از مصداق توحید یعنی خداست که یک وجود واحد میباشد و دیگر موجودات، از وی منفعت می برند.[۶] کارایی فیلسوف، ثابت توحید واجب الوجود میباشد، البته سعی عارف، شهود و وصال درونی به توحید میباشد. با این درحال حاضر، حکمت متعالیه که منسوب به ملاصدرای شیرازی میباشد، توده در بین قرآن و عرفان و عامل دانسته گردیده و شهود عرفانی در آن، همپا با مباحث استدلالی گفته شده میباشد.[۷]

رده توحید در اسلام
توحید، مهم‌ترین آموزه اسلامی و زیربنای ادیان آسمانی به شمار می‌رود.[۸] به تصریح قرآن، غرض و پیام اساسی همگی پیامبران، اعتقادوباور به توحید بوده میباشد.[۹] علامه طباطبایی در المیزان توحید را نهایت و غرض مهم آیین شمرده که هیچ چیزی جایگزینش نخواهد شد.[۱۰] با آنکه واژه توحید در قرآن نیامده، البته در آیه‌ها فراوانی درباره ثابت توحید و نفی بی دینی کلام نقل شده میباشد.[۱۱] ملاصدرا در کتاب تعبیروتفسیر خویش، مقصود مهم قرآن کریم و مهربان را ثابت توحید آفریدگار دانسته میباشد.[۱۲]

شهیدشدن بر یکتایی آفریدگار و هجران از بی دینی، او‌لین جمله‌هایی میباشد که نبی اسلام نخست دعوت آشکار خویش، خطاب به عموم مکه ذکر نموده است.[۱۳] نمایندگان فرستاده برای مثال معاذ بن جبل که برای تبلیغ اسلام به میهن‌های متفاوت می‌رفتند، همواره عموم را به تایید یکتایی خدا دعوت می‌کردند.[۱۴] بعضا از عالمان مسلمان با توکل بر منزلت ویژه و اساسی آموزه توحید در اسلام، مسلمانها را «اهل التوحید» خوانده‌اند[۱۵] و توحید را نشان مسلمانی قلمداد کرده‌اند.[۱۶] امام علی(ع)، اعتقاد و باور به توحید و یگانگی آفریدگار را محور آشنایی معبود دانسته میباشد.[۱۷]«أَوّلُ الدّینِ مَعرِفَتُهُ وَ کَمَالُ مَعرِفَتِهِ التّصدِیقُ بِهِ وَ کَمَالُ التّصدِیقِ بِهِ تَوحِیدُهُ» ترجمه: دیباچه دين، معرفت اوست، و كمال معرفتش تصديق ذات وی، و كمال تصديق ذاتش، توحيد و شهید شدن بر يگانگى اوست. [۱۸]

توحید و یگانگی پروردگار، با تعابیر و لغات متعدد، بارها در قرآن کریم و مهربان آیتم تأکید قرار گرفته میباشد؛ مثلا در سوره توحید که معبود «احد» یعنی یگانه خوانده گردیده است.[۱۹] نفی خدایان دیگر، یکی‌از بودن پروردگار، یک خداوند برای همگان، خدای کلیه فقیه، سرزنش معتقدان به وجود خدایان، تأکید بر نفی باور به یک‌سری پروردگار، رد ادعای قائلان به تثلیث و سه‌گانه‌باوری، و همینطور نفی هر سیرتکامل مثل و مانند برای معبود، برای مثال مفاهیم مربوط به توحید میباشد که در قرآن کریم و مهربان آمده میباشد.[۲۰] آیاتی از قرآن کریم و مهربان که بدون واسطه به توحید دلالت دارا‌هستند، عبارتند از:

قُل هُوَ اللهُ أحَد: بگو وی خدای یکتاست.[۲۱]
لا إلٰه إلّا الله: هیچ خدایی جز الله وجود ندارد.[۲۲]
لا إلٰه إلّا هو: هیچ خدایی جز وی وجود ندارد.[۲۳]
إلٰهُکُم إلٰهٌ واحِد: همانا خدای شما خدای یکتاست.[۲۴]
ما مِن إلٰهٍ إلّا الله: هیچ خدایی جز الله وجود ندارد.[۲۵]

مباهله فرستاده(ص) با مسیحیان نجران

مُباهله نبی(ص) با مسیحیان نجران، از رویدادهای صدر اسلام میباشد که علامت حقانیت دعوت نبی(ص) دانسته می گردد. این اتفاق همینطور بر فضیلت رسول(ص) و ملازمان وی در مباهله، یعنی امام علی(ع)، فاطمه(س) و حَسَنین(ع) دلالت تشریفات ترحیم مشهد دارااست.

آیه ۶۱ سوره آل‌عمران از اتفاق افتاد مباهله صحبت گفته و به آیه مباهله آوازه داراست. شیعه‌ها معتقدند در آیه مباهله، امام علی به منزلۀ نَفْس و جان فرستاده(ص) شمرده گردیده و از این‌رو این آیه را از فضیلت ها امام علی(ع) میدانند. این اتفاق در منابع شیعه و اهل‌سنت نقل گردیده‌است.

براساس منابع، نبی(ص) بعداز مناظره با مسیحیانِ نجران و ایمان نیاوردن آنها، سفارش مباهله اعطا کرد و آن‌ها پذیرفتند؛ البته در روز موعود، مسیحیان نجران بعداز مشاهده اینکه فرستاده(ص) اهل خانواده‌اش را با خویش آورده، از مباهله دوری کردند. مباهله درخواست لعن و نفرین الهی برای ثابت حقانیت میباشد و فی مابین دو طرفی فیس می دهد که هر مورد ادعای حقانیت دارا هستند.

درباره روز و سال وقوع این اتفاق افتاد، ایده ها مختلفی وجود داراست. معروف تاریخ‌نگاران وقوع آن را در سال ۱۰ قمری میدانند. همینطور در کتاب‌های دعا برای روز ۲۴ ذی‌الحجه تحت عنوان روز مباهله اعمالی مذکور میباشد.

درباره این حادثه، اثرها نوشتاری و هنری ساخت‌و‌ساز گردیده‌است. برای مثال آن‌ها نگارگری‌ای میباشد که در ورژن‌ای از کتاب آثارالباقیهٔ ابوریحان بیرونی (تاریخ نگارش ورژن: ۷۰۷ق) درج شد‌ه‌است.

منزلت و التفات
مباهله رسول با مسیحیان نجران از وقایعی میباشد که برای ثابت حقانیت نبی اسلام در دعوتش، از آن به کار گیری میگردد.[۱] قرآن، در سوره آل‌عمران، بدین روی داد اشاره نموده است.[۲] همینطور این حادثه از فضیلت ها پنج‌بدن (نبی(ص)، علی(ع)، فاطمه(س)، حسن(ع) و حسین(ع)) به شمار می آید.[۳] از آن در منابع تفسیری[۴] و تاریخی[۵] صحبت رفته میباشد. درباره این حادثه، اثر ها نوشتاری و هنری‌ای ساخت‌و‌ساز شد‌ه‌است.[مستلزم منبع]

عمل‌های سیاسی-فرهنگی سید عبدالله موسوی شیرازی

ملاقات با امام خمینی

تصویر اذن اجتهاد سید ابوالحسن اصفهانی به سید عبدالله شیرازی.
شیرازی بعداز ده سال اقامت در نجف به شیراز برگشته و به جنبه‌های علمی طلاب حوزه و مدرسه ها علمیه و احوال فقاهتی شهر که در تاثیر روی کارآمدن رضاخان احوال آشفته‌ای به خویش گرفته بود، پرداخت و از طرف دیگر در مورد با شغل‌های غیر فقهی رضاخان با دیگر علمای شیراز و اصفهان و قم گفتمان و تشریفات ترحیم مشهد مصاحبه کرد.[۷][۸]

اواخر محرم ۱۳۵۴ هجری قمری بعد از نقطه پايان مذاکراتش با روضه خوان عبدالکریم حائری به صورت غیرعلنی وارد مشهد شد با حاج آقا حسین قمی و سید یونس اردبیلی دیدار و تبادل لحاظ کرد که فیض این جلسات دعوت از قشرها عموم جهت تحصن در مسجد گوهرشاد و رخداد مسجد گوهرشاد بود که به دستگیری هشت بدن از علما به عنوان مثال سید عبدالله شیرازی انجامید. برخورد‌ها سبب آزادی علما شد. شیرازی بعد از آزادی از زندان رضاخان در طهران، سه شنبه ۲۸ رجب ۱۳۵۴ق موازی با ۴ آبان ۱۳۱۴ش وارد شیراز شد و پس ار توقفی کوتاه به نجف رفت.[۹]
نگهبانی از آیت‌الله سید ابوالقاسم کاشانی، محکوم کردن اعدام نواب صفوی، مخالفت با لایحه انجمن‌های ایالتی و ولایتی، تلگراف به امینی در آغاز‌وزیر وقت، احضار سفیر گسترده جمهوری اسلامی ایران (در بغداد) به نجف‌اشرف و اعلام لزوم کنسل این لایحه، واکنش تند با رفراندوم ششم بهمن (انقلاب سپید فرمانروا و عموم)، محکومیت رخداد فیضیه برای مثال کار‌های شیرازی درین زمان میباشد.
در سال ۱۳۵۴ش بعداز اخراج علما و طلاب اهل ایران از عراق به وسیله رژیم بعثی، وی راهی جمهوری اسلامی ایران گردیده و در شهر مشهد سکنی گزید و در مبارزات انقلاب نقش موثری داشت.[۱۰] بعد از برد انقلاب کشور ایران از حامیان آن محسوب می شد و در قضیه نزاع هشت ساله عراق علیه کشور ایران معتقد بود که خطر وجود صدام در عراق خیر فقط به هلاکت عراق می‌انجامد بلکه تا صدام بر عراق حکومت می‌کند، هیچ‌سیرتکامل ثبات و امنیتی در حیطه وجود نخواهد داشت.[۱۱] او خویش نیز برای تشویق رزمندگان در جناح حضور پیدا میکرد و بیت وی محل رفت و آمد انقلابیون بود. شیرازی در مناسبت‌ها و حادثه ها متفاوت اعلامیه صادر میکرد و تا اواخر قدمت فعال بود.[۱۲]
پانویس
«آیت‌الله العظمی سید عبدالله شیرازی»، وبگاه راءس پژوهش سندها تاریخی.
راس دایره المعارف تعالی عالم اسلام.، راءس دائرة المعارف گران قدر اسلامی.
«آیت‌الله العظمی سید عبدالله شیرازی»، وبگاه راس تحقیق اوراق تاریخی.
مقر استحضار‌رسانی آیت‌الله سید عبدالله شیرازی.
مقر استحضار‌رسانی دفتر کار آیت‌الله سید عبدالله شیرازی.
مقر استحضار‌رسانی محل کار آیت‌الله سید عبدالله شیرازی.

قیس بن سعد بن عباده
قیس بن سعد بن عبادة خزرجی،(درگذشته ۶۰ق) از صحابۀ انصار نبی اکرم(ص)، بلندمرتبه خویشان خزرج، از کارگزاران حکومت علوی و فرماندهان سپاه امام علی(ع) و امام حسن(ع) و از سخاوتمندان پر اسم و رسم تشریفات ترحیم مشهد عرب.

قیس در بیشتر مبارزه‌های زمان رسول(ص) و حضرت علی(ع) حضور داشت و در برخی از آن‌ها به عنوان مثال صفین درفش و فرماندهی را بر ذمه داشت. وی از سوی حضرت علی(ع) تحت عنوان کارگزار ولایت مصر و آنگاه آذربایجان منصوب شد. قیس در عصر امام حسن(ع) نیز از فرماندهان آن حضرت بود که بر طبق بعضا گزارش‌ها با صلح آن حضرت با معاویه موافق خلا. قیس احادیثی نیز از رسول اکرم(ص) نقل نموده است و علامه امینی اسم اورا در شمار شاعران رخداد غدیر در قرن ابتدا قمری بیان نموده است.

اسم، لقب و نسب
معاش‌طومار‌نویسان اسم بابا قیس را سعد بن عبادة بن دلیم بن أبی‌حلیمة نگاشته‌اند. نسبت خزرجی به منجر نسبت قیس و پدرانش به بستگان خزرج مدینه میباشد.[۱] برادرش سعید نیز از راویان حدیث غدیر و کارگزارن حکومت علوی بوده میباشد.

لقب وی ابوالفضل، ابوعبدالله یا این که ابوعبدالملک و مادرش فکیهه بنت عبید بن دلیم بن حارثه بود. نسب‌شناسان او‌را ستوده و گفته‌اند که زیرک، باذکاوت و صاحب و مالک رای و در خیانت‌های جنگی سرآمد بود. از وی نقل میباشد که درباره خود گفته میباشد: «در شرایطی که فرستاده نفرموده بود که منزلت کارشکنی و فریب حریق میباشد، اینجانب مکارترین و فریبکارترین مرد عرب می‌شدم.»[۲]

خصوصیت‌های اخلاقی
قیس، پدرش و پدربزرگش کلیه گرانقدر قبیله خود بودند.[۳]و آن‌ها‌را از سخاوتمندان عرب دانسته‌اند و در روایتی از رسول اکرم(ص) آورده‌اند که «قیس از خویشاوندان سخاوت و عفو و بخشش میباشد.» و گفته‌اند که پدرش سعد همواره همراه فرستاده(ص) بود و هر روز برای وی در مدینه، وقت خوراک تناول کردن، ظرفی خوراکی می‌ارسال کرد.[۴]

به گفته واقدی هنگامی نبی در غزوه غابه از مدینه بدور بود، سعد، پسرش قیس را همدم چند دفعه رطب پیش رسول(ص) ارسال کرد. وقتی که فرستاده(ص) قیس را سوار بر اسبش روئت کرد، خرسند شد و وی و پدرش را ستود. خزرجیان که نزد نبی بودند، به وی گفتند که‌این خویشان در دغدغه‌های دوران همواره پشتوانه عموم بوده‌اند و آنگاه نبی(ص) آن حدیث «خیارکم فی الاسلام، خیارکم فی الجاهلیه اذا فقهوا فی الدین؛ نیکان شما در اسلام به عبارتی نیکان شما در نادانی‌اند به شرط آن که در آئین پروردگار فهم و شعور حصول نمایند.» را بر گویش آورد.[۵] واقدی نقل کرده که در سریه خبط نیز زمانی سپاه اسلام با گرسنگی و کمبود مواد غذایی رو به رو شد، قیس با دست و دلبازی، تعدادی پرواری گوساله و بز از فردی به طور نسیه خرید و یک سری روز سپاه اسلام را از گرسنگی رهانید. زمانی به مدینه رجوع، پدرش قرض او‌را اعطا کرد و به منجر این شغل، اموال اکثری به وی داد و نبی به دنبال این روایت قیس و خاندانش را به سخاوتمندی و عفو و بخشش ستود.[۶]

امامزاده عبدالله شوشتر در بالای تپه‌ای در جنوب تشریفات ترحیم مشهد شهر شوشتر جای دارد و دارنده دیده‌انداز بسیار زیبایی میباشد. ساختمان مهم آن از به روزگار سلجوقی و به سال ۶۲۹ هجری قمری نسبت می دهند. این مقبره محل دفن یکی‌از فرزندان امام زین‌العابدین (ع) میباشد. بارگاه آن در طول ناصر الدین پاد شاه قاجار به و به سال ۱۲۲۸ شمسی به مدل اواخر عصر صفوی ساخته شد. گچ‌بریهای درون سازه به مدل قاجار میباشد. گنبد امامزاده عبدالله شوشتر به نحوه گنبدسازی حوزه‌، از نوع رک مضرس میباشد. طول تراس ورودی سازه خیر متر و عمق آن پنج متر میباشد.
آستان با شکوه امامزاده عبداللّه (علیه السلام) در جنوب شهر شوشتر خیابان طالقانی، بر فراز تپه ای واقع شد‌ه‌است و پیرامون آنرا گورستانی سابق فراگرفته میباشد که ورودی آن در نمای شمالی سازه جای دارد عبارت از سردر بلندی میباشد که در دوسوی آن دو مناره با تزیینات کاشی و نقش هندسی قرارگرفته میباشد بعداز تراس باگذشتن از یک درب چوبی که دارنده کتیبه «فعالیت غیب الله فی تاریخ سنه خمس وثلاثین بعدالالف ۱۰۳۵هـ.ق » میباشد به درون اتاقی که در قبال بقعه جای‌دارد وارد میشود سقف گنبدی صورت آن، بر روی قاعده چهار ضلعی که در صدر به هشت ضلعی تبدیل گردیده جای دارد تحت سقف با گچبری و نگارگری های گل و بوته و اسلیمی مرتبط با زمان قاجار زینت گردیده است بارگاه برنجی آن از شاهکارهای فرصت ناصرالدین پاد شاه قاجار و سال ۱۲۷۰ هـ.ق میباشد
توصیفات فرنگی سازه:
تارنما پلان سازه مساحتی نزدیک به ۴۰۰۰ متر دارااست و مساحت خویش سازه نزدیک به ……. در ظلع شرقی نمای فرنگی عمارت از شمال به جنوب ابتدا شالوده مکعبی صورت ردیف مناره میباشد که به طور محور مکعبی صورت از قطعات سنگ منزه تراش تاسیس شده است بعداز آن یک کثیرالاظلاع شش ظلعی میباشد که شالوده دیگر ردیف میباشد و بر مکعب نخستین قراردارد و بعداز آن نیم دایره ای میباشد که بر آن ردیف مدور جرز جای دارد و تمامی از سنگ تمیز تراش ایجاد شده است و بر روی بعضی از آنان کتیبه هایی حجاری شد‌ه‌است . این بنای سنگی با انحنای به عمق ۲۰/۳ متر به یک دهانه طاق رومی ر ظلع شرقی می‌رسد بدنه داخلی تاق به دنباله قطعات سنگی ردیف کناری و بخش شمالی آن با سنگ منزه تراش تزیین گردیده است طول تاق به حدود ۶ متر می رسد.
در ظلع شرقی سازه پس ازبالا رفتن از ۹ پله به پله های مهم سازه که به بام ختم میگردد میرسیم پس از دو انحنا وشکست و به ارتفاع به طور تقریب ۳ متر که به عبارتی دیوار سازه می‌باشند به دیوار نسبتا حقیقت میرسیم درین دیوار؛ از باطن اتاق بارگاه مطهر پنجره ای فلزی و مشبک به خارج وجود داراست که بعد ها آن ۵/۱*۱متر می باشد
در ظلع جنوبی حرم تنها یک تراس کوتاه با پهنا ۴ متر وجود دارااست که با قطعات سنگ تراش و آجرساخته شد‌ه‌است در دو سوی این حیاط یک اتاق و یک تاق نما وجود دارااست.

سید محمود حسینی شاهرودی
سید محمود حسینی شاهرودی (۱۲۶۲-۱۳۵۳ش) مرجع تاسی شیعه مستقر نجف و بابا سید محمد حسینی شاهرودی. او از شاگردان میرزای نائینی و آقاضیاء عراقی بود و بعداز سید ابوالحسن اصفهانی به مرجعیت رسید. میرزای نائینی او‌را ذوالشهادتین میخواند و نظرش را در دادن مدرک اذن اجتهاد به شاگردانش جویا میشد. همینطور آقاضیاء عراقی و سید ابوالحسن اصفهانی شاگردان خویش را برای آزمودن اجتهاد نزد او تشریفات ترحیم مشهد می‌فرستادند.

تاسیس مسجد، حسینیه و مکتب علمیه در کابل و برخی شهرهای کشور‌ایران، نوسازی مدرسه ها علمیه بخارایی و قزوینی در نجف، تأسیس بعثه حج و اعتراض به حکومت پهلوی در عکس العمل به حادثه فیضیه از اقدامات سید محمود حسینی شاهرودی در عصر مرجعیتش بود. همینطور در عصر مرجعیت وی پیاده‌روی از نجف به کربلا رونق گرفت.

رساله‌هایی در موضوعات دینی و اصولی و نیز تقریرات درس‌های آقاضیاء عراقی و میرزای نائینی از تألیفات سید محمود شاهرودی میباشد. همینطور کتاب یَنابیع‌الفقه تقریرات درس بیرون صلاة (نماز) وی میباشد که در چهار جلد بوسیله سید محمدجعفر جزائریِ مروج تقریر شد.

کتاب «الامام الشاهرودی السید محمود الحسینی» تاثیر سید احمد حسینی اشکوری (میلاد ۱۳۵۰ق) درباره معاش او میباشد که به گویش عربی مندرج میباشد. در تیر ۱۴۰۰ش، کنگره بزرگداشت حسینی شاهرودی با تیتر فقیه ذوالشهادتین، در مشهد، قم و نجف برگزار شد.

معاش‌طومار

مراسم‌تدفین سید محمود شاهرودی در نجف
سید محمود حسینی شاهرودی فرزند سید علی، در سال ۱۳۰۱ق موازی با ۱۲۶۲ش در قلعه آقاعبدالله از توابع شهر بسطام در حوالی شاهرود دیده به جهان گشود.[۱] به گفته سید احمد حسینی اشکوری (ولادت ۱۳۵۰ق) ورژن‌شناس و فهرست‌نگار شیعه، نسب وی به زید بن علی می رسد.[۲] پدرش کشاورز و جدّش سید عبدالله، فقیه و بازهد بود.[۳] از سید عبدالله کراماتی نقل شد‌ه‌است.[۴]

فرزندان
سید محمود شاهرودی سه پسر داشت:

سید محمد: (به دنیاآمدن ۱۳۴۴ق) وی در سال ۱۳۷۵ق از پدرش اذن اجتهاد اخذ کرد. همینطور در غیاب پدرش شب‌ها در مسجد هندی و ظهرها در مسجد جوهرچی امام جماعت بود. تقریرات الاصول درس پدرش و نیز صلاة الجمعة از اثر ها وی میباشد.[۵]
سید علی: (میلاد ۱۳۴۷ق) وی در درس بیرون پدرش حاضر میشد و اداره کارها محل کار او‌را بر ذمه داشت.[۶]
سید حسین: (ولادت ۱۳۶۰ق) وی در درس بیرون برادرش سید محمد کمپانی می کرد و تقریرات او‌را می‌نوشت.[۷]
سید محمود شاهرودی در ۱۸ شعبان سال ۱۳۹۴ق موازی با ۱۵ شهریور ۱۳۵۳ش درگذشت.[۸] و در بقعه امام علی(ع) دفن شد.[۹]

شاگردان
سید احمد مددی، سید محمدباقر حکیم (شهید محراب)، حسن نظام الدین، پژوهشگر یزدی، مهدی حائری قزوینی بعضا از شاگردان او میباشند.

اجازات
اخذ اذن: او از عالمانی مانند: بروجردی، امام خمینی، پژوهشگر داماد، گلپایگانی، خوانساری، اراکی، مرعشی نجفی، حکیم، شیرازی، خوئی، آقا والا تهرانی و بعضا از علمای مذهب زیدیه اذن قصه یا این که اذن اجتهاد داشت.
صدور اذن: ابطحی با درخواست سید شهاب الدین مرعشی نجفی برای او اذن صادر تشریفات ترحیم مشهد نموده است.
اثر ها
از وی یکصد و چهل و پنج تیتر کتاب در علم ها تعبیروتفسیر و فقه، اصول و رجال، حدیث، تاریخ، سخن و فلسفه و بقیه مسائل اسلامی بر مکان ما‌نده و سازه به گفته بعضا، شماره دست خط‌های او به بیشتراز هزار عدد می رسد.

مزار دین دار ابطحی
اثرها منتشر گردیده
تهذیب المقال فی دانش الرجال (۵ جلد به چاپ رسیده و ۵ جلد آن هنوز به چاپ نرسیده‌میباشد)
رساله فی آل اعین
تاریخ آل زراره
تفصیل وسائل الشیعه (۲ جلد ازآن بعد از فوت وی به چاپ رسید)
مسائلی از فقه شیعه
رسیدگی و انتقاد و محاسبه دینی پیش نویس قانون اساسی کشور کشور ایران
مناسک حج و عمره
پانویس
درگذشت آیت‌الله سیدمحمدعلی دیندار ابطحی، راس اوراق انقلاب اسلامی.
رای زنی با آیت‌الله حاج سید مرتضی دیندار ابطحی اصفهانی، مقر استحضار‌رسانی حوزه.
منابع
درگذشت آیت‌الله سیدمحمدعلی دیندار ابطحی، راس ورقه ها انقلاب اسلامی، تاریخ نشر: ۲۹ شهریور ۱۳۸۱ش.
گفتگو با آیت‌الله حاج سید مرتضی دیندار ابطحی اصفهانی. خبرنامه حوزه، شماره ۵۸، مهر و آبان ۱۳۷۲ صفحه های ۱۹ تا ۴۶.
نبو
مراجع تبعیت شیعه (قرن ۱۳ - ۱۵ قمری)
پیش از محمدحسن نجفی
(صاحب و مالک جواهر)
جمهوری اسلامی ایران
میرزای قمی(۱۲۳۱ق) • محمدمهدی نراقی(۱۲۰۹ق) • احمد نراقی(۱۲۴۵ق)
عراق
وحید بهبهانی(۱۲۰۵ق) • بحرالعلوم(۱۲۱۲ق) • کشف کننده الغطاء(۱۲۲۸ق) • سید علی طباطبایی(۱۲۳۱ق) • سید محمد طباطبایی مجاهد (درگذشت: ۱۲۴۲ق) • موسی کشف کننده الغطاء (۱۲۴۳ق) • علی بن جعفر کشف کننده‌الغطاء (درگذشت: ۱۲۵۳ق) • محمدحسن نجفی(۱۲۶۶ق)
از صاحب و مالک جواهر تا
روضه خوان انصاری
جمهوری اسلامی ایران
.
عراق
روضه خوان انصاری (درگذشت ۱۲۸۱ق)
از روضه خوان انصاری تا
میرزای شیرازی
کشور ایران
.
عراق
سید حسین کوه‌کمره‌ای (درگذشت ۱۲۹۹ق) • محمدحسن آل‌یاسین (درگذشت: ۱۳۰۸ق) • محمدحسین کاظمینی (درگذشت:۱۳۰۸ق) • سید محمدحسن شیرازی (درگذشت ۱۳۱۲ق)
از میرزای شیرازی
تا سید یزدی
کشور ایران
محمدتقی آقا نجفی اصفهانی (درگذشت ۱۳۳۲ق)
عراق
حسین خلیلی تهرانی (درگذشت: ۱۳۲۶ق) • آخوند خراسانی (درگذشت ۱۳۲۹ق) • سید محمدکاظم یزدی (درگذشت ۱۳۳۷ق)
از سید یزدی تا
سید ابوالحسن اصفهانی
کشور ایران
عبدالکریم حائری یزدی (درگذشت ۱۳۵۵ق)
عراق
محمدتقی شیرازی (درگذشت ۱۳۳۸ق) • روضه خوان الشریعه اصفهانی (درگذشت ۱۳۳۹ق) • محمدحسین نائینی (درگذشت ۱۳۵۵ق) • سید ابوالحسن اصفهانی (درگذشت ۱۳۶۵ق) • محمدحسین کشف کننده‌الغطاء (درگذشت: ۱۳۷۳ق)
از ابوالحسن اصفهانی
تا بروجردی
کشور ایران
سید محمدتقی خوانساری (درگذشت ۱۳۷۱ق) • سید محمد حجت کوه‌کمره‌ای (درگذشت ۱۳۷۲ق) • سید صدرالدین صدر (درگذشت ۱۳۷۳ق) • سید حسین طباطبائی بروجردی (درگذشت ۱۳۸۰ق)
عراق
سید حسین طباطبایی قمی (درگذشت ۱۳۶۶ق) • سید محسن طباطبائی حکیم (درگذشت ۱۳۹۰ق)
از بروجردی
تا محمدعلی اراکی
کشور ایران
سید محمدهادی میلانی (درگذشت ۱۳۹۵ق) • بهاءالدین محلاتی (درگذشت ۱۴۰۱ق)

رخدادهای سیاسی داخلی زمانه معاویه
خوارج
در روزگار حکومت معاویه، با وجود شدت کار و خشونت استانداران نسبت به خوارج، آن ها همواره موجب ناآرامی بودند. معاویه بیشتراز امام علی(ع)، از خوارج کینه توزی داشت. آنها معاویه را گم راه از مسیر اسلام می‌دانستند. جاری ساختن آنها خلیفه اموی را پریشان کرد و مخالف شیوه های مسالمت آمیز بودند و از این رو معاویه با خشونت به آنها جواب تشریفات ترحیم مشهد اعطا کرد.[مستلزم منبع]

خوارج به طور همزمان با جابجایی راءس خلافت از کوفه به دمشق، موضع متعادل‌خیس و سازگارتری اتخاذ کردند که‌این موضع در جابجایی راءس کار حروریه از کوفه به بصره، سستی و انشعاب در تکان آنها، قبل از پا به دست آوردن آن و تبدیل شدن به حزب عقیدتی نمودار شد. فرقه‌های ناهمگون عقیدتی خوارج تاثیر منفی بر قوای نظامی وی گذاشت و برای حکومت اموی فرصتی شد تا بر آن‌ها پیروزشود. پیکار نهروان اولیه و واپسین جنگی بود که خوارج در آن، پایین سرپرستی واحد و در قبال دشمنی واحد گردآوری شدند و بعداز آن دور از هم بودند.
خوارج کوفه به رهبری فروة بن نوفل اشجعی با صلح امام حسن(ع) و معاویه مخالفت کردند و بر معاویه که هنوز در کوفه بود، شوریدند و در نخیله اردو زدند. زد خورد‌های دربین آنها و نیروهای نظامی معاویه چهره اعطا کرد.[مستلزم منبع][۸۷]
در سال ۴۳ قمری، مستورد بن علقمه تبارک‌ترین کودتا خوارج علیه معاویه را رهبری کرد. مغیره بن شعبه استاندار کوفه در مذار آنها را سرکوب کرد. پراکندگی قبایل خوارج و عموم کوفه، نیرومندی حکومت مرکزی و سیاست مشقت که در قبال وی در عراق اتخاذ کرد و تمایل کوفیان به تشیع آل امام علی(ع) در سرکوب خوارج به یاری مغیره آمد. اگرچه خوارج کوشش داشتند که کوفیان را با خویش متحد نمایند، البته کوفیان پیکار با آنها را به انگیزه منافع سیاسی ترجیح دادند.
خوارج کوفه یک سری سال در ادب بودند، تا این که در سال ۵۸ قمری حیان بن ظبیان سلمی کودتا کرد. در سال سپس با کشته شدن تمامی آن ها در جنگی در بانقیا، این کودتا نقطه پایان یافت.[مستلزم منبع][۸۸]

خوارج بصره نیز مانند خوارج کوفه گاهی کودتا می‌کردند. در سال ۴۱ قمری به رهبری سهم بن موفق و خطیم باهلی کودتا کردند. ابن عامر استاندار اموی آنان‌را سرکوب کردند. ابن عامر به جهت مدارا و نرمش با خوارج از سوی معاویه عزل شد. در سال ۴۵ زیاد بن ابیه استاندار بصره شد و سیاست سختگیرانه‌ای در قبال خوارج اتخاذ کرد[۸۹]. بعداز مرگ زیاد در سال ۵۳ قمری، شغل خوارج بصره از راز دریافت شد. عبیدالله بن زیاد در سال ۵۵ قمری استاندار بصره شد و به تعقیب و زندانی و تبعید و قتل آن‌ها پرداخت.[مستلزم منبع]
حال و روز سیاسی فارغ عراق: احوال سیاسی فارغ عراق برای معاویه خلل عمده‌ای به وجود نیاورد و استانداران سوای اعتراض حکومت می‌کردند. عمرو بن عاص در مصر، دو سال حکومت کرد و در سال ۶۳ قمری مرد و پسرش عبدالله به بازه دو سال جانشین وی شد. آن گاه عتبة بن ابی سفیان اخوی معاویه و بعد از وی معاویة بن حدیج حکم کننده مصر شد.[مستلزم منبع]
در حجاز، شخصیت‌های اسلامی مانند امام حسن(ع)، امام حسین(ع)، عبدالله بن زبیر و... بودند. از آن رو معاویه حوزه‌ خاطر گردیده را مستقیماً پایین لحاظ گرفت و استانداری از بستگان اموی برای آنجا انتخاب کرد تا اجراکننده تصمیماتی باشند که او رسم می‌نماید. مدینه در چنگ مروان بن حکم و سعید بن عاص اداره می شد. افزون بر آن، عمل‌های متعدد غیرسیاسی، نظیر شعر، موسیقی، آواز و علم ها شرعی را تشویق میکرد. این مسأله مکه و مدینه را به یک کدام از مهم ترین مرکز ها معاش اجتماعی در آن مجال تبدیل کرد.[مستلزم منبع]