مجله خبری تشریفات

مسجدالاقصي با قدمتي بيش ازيك ‌هزار سال ،در شرق شهر قديمي بيت‌المقدس «اورشليم» واقع شد‌ه‌است .

اسم اين مسجد در آيه اولیه ازسوره اسراءآمده وبه معناي دورترين مسجداست و از آنجايي كه نخستين قبله مسلمان‌ها بوده ، براي مسلمان‌ها دانا از تقدس خاصي برخورداراست .

عده‌اي ازيهوديان بااعتقادبه اينكه بقاياي «معبدهيكل» ، معبدي كه سليمان نبي به دستورخداوند ایجاد کرد ، در زير مسجدالاقصي تشریفات ترحیم مشهد واقع گردیده ، بارها سعي در تخريب اين مكان مقدس داشته‌اند كه در يكي از اين اقدامات ، منبري اختصاصی با عمر 800 ساله كه دراين مسجد قرار داشت ، به كلي ازبين رفت .

اين مسجد ازنظرمساحت وبزرگي در بين مساجد والا دنيا در مرتبه بيستم قراردارد .

تاریخچه مسجدالاقصی

قداست مسجدالاقصی به باورهای اسلامی پيوند خورد. اين مسجد نخستين قبله گاه مسلمان ها می باشد و مسلمان ها پيش ازآن‌که رو به کعبه نماز بگذارند زمان 17 ماه به سوی قدس نماز می‌خواندند و به همين دليل مسجد ، مسجد قبلتين کنیه گرفت.

اسلاميت مسجدالاقصی به حادثه اسرا و معراج فرستاده اکرم سنديت يافت ، ‌آن اعجاز‌ای که به رسول مکرم اسلام حضرت محمد مصطفی (ص) تخصیص يافت.

اين فرموده حق گران قدر است : ‌( سبحان الذی اسری بعبده ليلاً اینجانب المسجدالحرام الی المسجد الاقصی الذی بارکناحوله لنريه اینجانب آياتنا إنه هوالسميع البصير ).

تکان پيامبرگرامی اسلام درشب بيست و هفتم رجب المرجب ( يکسال پیش از هجرت ) ازمسجدالحرام به مسجد الاقصی دربيت المقدس و از آن‌ جا آن حضرت به اسمان عروج نمودند.

رسول اکرم در بيان رابطه تنگاتنگ و مرتبه مسجدالاقصی از مسجدالحرام (مکه ) ومسجدالنبی (مدينه) میفرمايند : با رو بنه به قصد هجرت و زيارت بسته نشود مگر به اين سه مسجد : مسجدالحرام ، مسجد اینجانب و مسجدالاقصی

اتاق محل دفن حضرت نبی(ص) مانند منزل کعبه مکعب صورت بود و امویان نظریه داشتند که مردمان نمی می بایست همانند کعبه برگرد قبر حضرت رسول طواف نمایند؛ به این مراد صورت دیوار فرنگی با اضافه کردن یک پیشامدگی سه کناره در طرف شمال تغییر تحول داده شد و به صورت مدرن در آمد. او‌لین محراب را نیز به این بعد از ظهر نسبت می دهند و آن فعالیت گذاشتن سنگ مزینی در دیوار قبله بود.

می‌دانیم در حین عباسیان چندین تغییر‌و تحول جزئی اجرا شد البته بیشتر از تشریفات ترحیم مشهد این چیزی نمی دانیم البته در زمان سلاطین عثمانی، مسجد تغییرات زیادتری پیدا کرد و به صورت مدرن درآمد. حریق سوزی بزرگی که تمامی مسجد به غیر از مدیحه مبارکه را سوزاند یکی از علل ساخت‌و‌ساز این تغییرات بود.

در رمضان سال ۶۵۴ه.ق زمانی عموم مدینه – مبتنی بر تشریفاتی۔ شمع هایی را بر بالای مناره های مسجد برده بودند، شمعها قسمتی از مصالح چوبی سازه را سوزاند و حریق سوزی به همه مسجد شیوع کرد. سال بعد از آن تعمیرات فعلا و در سال ۸۶۸ تعمیرات اصلی بر روی مسجد استارت شد که ایجاد کرد مناره ها به مدل ترکان عثمانی و ساخته شدن گنبدی به همین مدل از اثرها این عصر میباشد.

فایده:

به هر فعلا هنگامی مسجد اولیه ای را که در مدینه تحت عنوان اولین مسجد با اسلوبی موافق با نظر گرامی رسوا پروردگار(ص) شناختیم و دانستیم به چه کیفیتی ساخته و چه تغییراتی در آن داده شد، خوب به مفاهیم معماری – ح درست و چه ناصحیح- حکم کننده بر معماری مساجد روز گذشته و امروز خویش پی می‌بریم. در هر در حال حاضر مسجدالنبی تحت عنوان اولین مسجد، یک الگو بوده میباشد. آن گاه در هر ساختمان مسجدی که می ساختند از این مثال به کار گیری میشد. حتی بعد که معماران و هنرمندان ملتهای مسلمان جرأت دخالت در خویش دیدند و از اصول بنا های معماری خویش در ایجاد کرد مساجد به کارگیری کردند، این سازه بالاجبار نقش خویش را تحت عنوان یک مثال محافظت کرد.

وجه تسميه مسجدالاقصي

مسجدالاقصي نامي اسلامي هست که خدا بلند رتبه بر اين مکان قرار اعطا کرد، در آيه نخستین سوره اسراء به وضوح از آن ياد شد‌ه‌است: سبحان الذي أَسرى بِعبده لَيلا من المسجد الحرام الى المسجد الاقصا الذى بركنا حوله لنريه من ءاياتنا إنه هو السميع البصير- منزّه می‌باشد آن خدايى‏ كه عبد و بنده‏اش را شبانگاهى تشریفات ترحیم مشهد از مسجد الحرام به سوى مسجد الأقصى كه پيرامون آن را بركت داده‌ايم سير بخشید، تا از نماد‏هاى خود به او بنمايانيم، كه او همان شنواى بيناست.

الاقصي يعني دورتر، يعني مسجدي که در مقايسه با مساجد مسجدالحرام و مسجدالنبي در مکه و مدينه دورتر بوده میباشد.

مسجدالاقصي قبل از نزول آيات الهي به بيت المقدس دارای اسم و رسم بود که در احاديث حضرت محمد (ص) نيز به آن اشاره گردیده‌است. پيش از اين نام، شهر بيت‌المقدس به ايليا پر اسم و رسم بود که اين نام به معناي عظمت، قداست و برکت مسجدالاقصي به وجود مسلمان ها میباشد. انبياء و پيامبران الهي چون حضرت ابراهيم (ع) ، حضرت داوود (ع)، حضرت سليمان (ع) و حضرت عيسي (ع) نيز در جوار مسجدالاقصي زندگي کرده اند، بنابراين شکي در قداست آن وجود ندارد.

ارتباط و پيوند قداست مسجدالاقصي به عقايد و باورهاي مسلمانها به دوراني باز مي خواهد شد که 17 ماه به عنوان اولين قبله‌گاه مسلمان‌ها به شمار مي رفت، تا زماني که قبله‌ي مسلمانان به کعبه انتقال يافت. وجهه‌ي اسلامي مسجد الاقصي به رخداد‌ي اسراء و معراج باز مي خواهد شد که پروردگار در آياتي از قرآن کريم شبانه پيامبر اکرم را به سوي مسجد الاقصي در بيت المقدس در 27 رجب يکسال قبل از مهاجرت فرا خواند تا از اين مکان به افق عروج کند. مسلمان‌ها با اين ديد در بالابردن و ارتقاء مرتبه ديني مسجد الاقصي و بيت المقدس و ارتباط آن با عقايد اسلامي نقش به سزايي را ايفا کردند.

بعد از آنکه رسول در مسجد بنی سالم بن عوف نماز جمعه را اقامه کردند، تشریف آوردند در راس مدینه و مسجد پیغمبر اکرم مبنا گذاری شد.

علامه مجلسی در جلد دوم کتاب حيوة القلوب میفرماید: «[حضرت] از قبا به سوی خویشان بنی تندرست بن عوف انتقال نمود در روز جمعه وقت طلوع آفتاب امیرالمؤمنین با آن حضرت بود و مسجدی برای او خط کشید و قبله اش را نصب کرد و در آن مسجد با او نماز جمعه تشریفات ترحیم مشهد را دو رکعت ادا نمود و دو خطبه خواند و در همانروز درون پس از نقطه نهایی نماز جمعه حضرت رسول اکرم سوار بر ناقه خود و یاور با حضرت علی (ع) – که همواره با او بودند- به مدینه داخل شدند، به هر قوم و قبیله از قبایل که می رسیدند اهل قبیله از او استقبال می کردند و استدعا می کردند که نزد او توقف نماید و آن حضرت می فرمود، طرز ناقه را بگشایید که آن از جانب معبود عالمیان مامور میباشد.

به هر کجا که معبود آن را مامور ساخته خواهد رفت حضرت مهار ناقه را رها کرده و ناقه خود می رفت و از در میان قبایل بنی بیاضه، بنی ساعده، بنی حارث، بنی خرج و بنی ساعدی بن نجار گذشت و در محله بنی صاحب و مالک بن تجار در قطعه زمینی که یکسری درخت خرما داشت و متعلق بود به دو نوپا یتیم از این قوم و قبیله، زانو زد و خوابید، حضرت نیر از ناقه فرود آمد و ابوایوب انصاری که خانه اش در آن موضع بود، بار مهاجرت پیامبر پروردگار را به خانه خود توفیق. بنای مسجد مدينه حضرت فرستاده اکرم(ص) یک سری گاه در خانه ابوایوب نماز میکرد با اصحاب خود.

پس به اسعد بن زراره اذعان کرد این می را برای من خریداری نما، چون اسعد با یتیمان سخن ذکر کرد، او گفتند این زمین از آن حضرت میباشد و ما ارزش می‌خواهیم، رسول معبود فرمود که من سوای قیمت راضی نمیشوم، پس نبی خدا به ده اشرفی آن زمین را خریداری کردند و فرمودند که در آن زمین خشت زدند و اساسش را به ته بردند و از سنگ برآوردند و صحابه را فرمان فرمود که از حره مدینه سنگ آوردند و خود با او رفاقت مینمود در سنگ کشیدن، چون اساسش را براوردند و به زمین رسانیدند، از خشت بنا کردند.

زاهدان یکی شهرهای استان سیستان و بلوچستان که دارنده جاذبه های تاریخی و طبیعی بسیار متعددی است، زاهدان شهری سابق که عمر تاریخی آن به قرنها پیش گشوده می‌گردد، یکی‌از زیباترین و جالب ترین جالب های زاهدان مسجد تاریخی مکی می‌باشد که در این نوشته ی علمی قصد داریم به معرفی این مسجد تشریفات ترحیم مشهد بپردازد.

تاریخچه مسجد مکی زاهدان

مسجد مکی زاهدان یکی جاذبه های جالب و مذهبی در زاهدان که در سال 1353 هجری خورشیدی بوسیله یکی‌از روحانیون اهل سنت عبدالعزیز ملازاده در خیابان خیام زاهدان ساخته شد، عمر این مسجد به نیم قرن میرسد، مسجد مکی دارنده حجم متعددی و معماری بی نظیری است، این مسجد در زمینی به حجم 600 متر مربع تاسیس شد، نمای بیرونی این مسجد مشابهت متعددی به مسجد پاد شاه احمد استانبول داراست و نمای داخای آن به مسجد نبی در مدینه تشابه دارااست و طراحان این مسجد را از روی این دو مسجد الگو برداری کرده اند. مسجد مکی مسجد اهل سنت میباشد، و از ارزش و التفات خاصی در میان عموم زاهدان برخوردار است. بیشتر عموم زاهدان این مسجد را به اسم مولانا عبدالعزیز می ‌شناسند. مولانا عبدالعزیز مسجد دیگر نیز بنان مسجد مدنی در زاهدان ساخته هست، او اسم این دو مسجد را در واقع بنام های دو شهر مقدس مکه و مدینه اسم گذاری نموده است. او‌لین نماز آدینه در مسجد مکی در سال 1365 برگزارشد.

معماری مسجد مکی زاهدان

مسجد مکی یکی بزرگترین مساجد اسلامی در فقید به حساب آورده می شود. مسجد مکی زاهدان همان طور که در صدر گفته شد، دارنده معماری بی نظیری میباشد که از دو مسجد فرستاده در مدینه و مسجد شاه احمد در استانبول الگوبرداری گردیده است، مسجد مکی دارنده 32000 متر مربع ذیل سازه و چهار مناره به طول 92 متر داراست، مسجد مکی دارنده 52 گنبد میباشد که طول گنبد مرکزی آن به 46 متر می ‌برسد.

خانم‌ها برای ورود به مسجد پادشاه احمد می بایست مو راز و دست‌های خود را بپوشانند. براین اساس قبل از ورود به مسجد مسلما روسری یا شال به راز کرده و اگر که بلیز آستین کوتاه به تن دارید، شال را روی دست‌ها بیندازید. ولی در ورودی مسجد هم سرپوش وجود دارد که به مجانی در مشت گردشگران قرار می‌گیرد.

پوشیدن شلوارک و دامن کوتاه برای خانم‌ها ممنوع می‌باشد. بانوان باید لباسی به تن داشته تشریفات ترحیم مشهد باشند که پاها را تا مچ بپوشاند.

آقایان برای ورود به مسجد پادشاه احمد می بایست شلوار بلند (شلواری که تا پایین زانو بیاید) بپوشند. از ورود آقایان با شلوارک به مسجد آبی دوری می گردد.

ورود به بنای داخلی مسجد آبی‌رنگ و شبستان آن با کفش ممنوع میباشد. به این ترتیب قبل از ورود بایستی کفش‌ها را درآورده و در کیسه‌های پلاستیکی قرار دهید. این کیسه‌ها در ورودی مسجد و به مجانی در دست گردشگران قرار میگیرد.

به کارگیری از نشانه گر دوربین برای عکاسی از معماری داخل مسجد آبی رنگ ممنوع میباشد.

با عکاسی از کسانی که در موقتی نمازخواندن می باشند، مزاحم آن‌ها نشوید.

جذاب های دور و بر مسجد آبی‌رنگ

مسجد آبی رنگ در یکی از مناطق تاریخی و جذاب استانبول جای دارد و به همین برهان بسیاری از جذاب‌های شهر در مجاورت آن قرار دارند؛ مثلا مسجد جذاب ایاصوفیه و بازار ادویه که یکی بازارهای ارزان استانبول برای خرید است. جمعاَ جذاب‌های فضا مسجد آبی‌رنگ عبارتند از:

موزه هنرهای اسلامی و ترکی (Museum of Turkish and Islamic Arts): 130 متر – 2 دقیقه پیاده روی

مسجد فیروز آقا (Firuz Ağa Mosque): 230 متر – 3 دقیقه پیاده روی

بازار ادویه (Arasta Bazaar): 270 متر – 3 دقیقه پیاده روی

گرمابه خرم پاد شاه ایاصوفیه (Ayasofya Hurrem Sultan Hamam): 270 متر – 3 دقیقه پیاده روی

آب انبار باسیلیکا سیسترن (Basilica Cistern): 290 متر – 4 دقیقه پیاده روی

مسجد ایاصوفیه (Hagia Sophia): 300 متر – 4 دقیقه پیاده روی

موزه باستان شناسی (Archaeological Museum): 500 متر – 6 دقیقه پیاده روی

قصر توپکاپی (Topkapi Palace): 550 متر – 7 دقیقه پیاده روی

بازار بزرگ استانبول (Grand Bazaar): 1000 متر – 13 دقیقه پیاده روی

صحبت نهایی درباره مسجد آبی رنگ استانبول

مسجد آبی‌رنگ یکی‌از زیباترین و باشکوه‌ترین مساجد استانبول میباشد. شاید بعضی گردشگران گمان کنند که این بنا تنها یک مسجد است. اما این مسجد از لحاظ معماری به قدری زیبا و باشکوه است که هر شخصی را فارق از اعتقادات و مذهب به خود جذب می‌کند. امید‌می‌باشد‌ بعد از رسیدگی این مقاله بتوانید با شناخت بهتری از مسجد آبی بازدید کرده و از آن لذت ببرید. در پایان منتظر نظرها، تجربه‌ها و سوال‌های شما درباره مسجد پاد شاه احمد استانبول هستیم.

آشنایی پدیده‌های اجتماعی به عنوان مثال جرم نیازمند نگرشی همه جانبه در ارتباط کارداران تأثیرگذار و عوامل کنترل کننده آن می باشد. یکی عواملی که قادر است در پیشگیری از جرم سهم بسزایی اجرا کند مذهب و دقت به نشانگرهای آن از جمله مسجد می باشد که تحت عنوان یک بنیان عبادی اساسی علاوه بر ارتقای خویش تشریفات ترحیم مشهد کنترلی و یکپارچگی شخصیت اشخاص جامعه موجب سالم دیوانه اشخاص جامعه و به تبع آن کاهش جرم‌های اجتماعی میگردد. تاریخ بشر و اسناد و مدارک تاریخی مملو و گویای پیدایش پدیده مجرمانه از بدو خلقت آدم در دانا هستی میباشد. پدیده‌های مجرمانه قدمتی به اندازه تاریخ بشر دارا هستند. دولت‌ها و حکومت‌ها همواره به منظور مهار و کاهش ارتکاب جرم و قانون شکنی در دولت ها خویش با وضع و اوضاع قانون ها مقتضی بر حسب فرصت و جای خویش و به کارگیری نیروهای قهریه و مانع و صرف هزینه‌های هنگفت کارایی‌های بخش اعظمی نموده‌اند.

کاهش و یا این که مهار جرائم و تخلفات در جامعه منجر ارتقا امنیت و سالم اجتماعی در جوامع می‌شود. اقدامات مانع صرفا راه حل اصلی کنترل جرائم و تخلفات در دولت ها نمیباشد، بلکه اقدامات پیشگیرانه تحت عنوان مؤثرترین و کم هزینه‌ترین روشهای ارتقای سالم اجتماعی دارنده اثربخشی خاص میباشند. مساجد از بدو پدید آمدنشان در ابتدا اسلام رده و نقش ویژه‌ای در مقوله سالم اجتماعی در جامعه دارا بوده‌اند. اعتنا آیین اسلام به روزه داری، انفاق، امر به معروف، نهی از منکر، پرهیزگاری، استیناف و در دست گرفتن و … برای مثال مصادیق تأکید شرع مقدس به سالم اجتماعی در جامعه می باشد. درخصوص پیشگیری نقش آموزه‌های شرعی مساجد تحت عنوان یکی از مرکز ها دقت و راهبردهای مهم در امر کاهش و مهار جرائم و تخلفات مجموع عموم جامعه می‌بایستی آیتم اعتنا دور از شوخی قرار گیرد. اعتقادات مذهبی روی هم رفته جامعه ضمن بازدارندگی آن ها از ارتکاب جرائم و تخلفات تحت عنوان عاملی اصلی در تحقق فرمان سالم اجتماعی نقش اساسی دارند.

یکی کلید کلمه و واژه‌های مهم در ساختن جامعه سالم و نیل به تندرست اجتماعی با بکارگیری ابزارهای پیشگیرانه در حوزه تمدن درباره‌ی کاستن از جرم و بزهکاری در جامعه اسلامی مسجد می باشد که پیرامون نقش برجسته و بارز آن در ارتقا سطح جوامع با فرهنگ بی نیاز اسلامی عقیده‌ها و پژوهش ها بی شماری ارائه و اجرا گرفته است.

از سویی دیگر میرزا حسین فراهانی در [سفرنامه ، ص 278] می نگارد که خویش چشم است بر باب سمت شمالی مرقد نام ملک الاشرف قایتبای که از سلاطین چرا که مصر بوده و بانی این بارگاه و گنبد میباشد درج شده ، و در سنه هشتصد و هشتاد و هشت سازه کرده است ... »

در سال 233 قمری فرمان روا محمود ثانی بن فرمان روا عبدالحمید (1223/1255) گنبد تشریفات ترحیم مشهد حجره مبارکه را بنایی دیگر نمود و آن را به رنگ سبز روغنی منقش کرد .

میرزا حسین فراهانی که در سال های 1302/1303 قمری وصف بنای مسجد را در سفرنامه خویش نگاشته میباشد . از واپسین هیکل بنای حجره و مرقد خاطر کرده ، می نویسد : « بارگاه میمون شامل چهارپایه بزرگست که هر پایه دو ذرع و نیم پهنا آنست و سقف گنبد خوش‌یمن نیز برآن مبنا ها زده گردیده و سه محور خرد می‌باشد که دو تای از آنها در سمتی میباشد که مرقد مطهر حضرت صدیقه طاهره می باشد و یک مبنا هم بالای وی مناره بلال میباشد که اذان می گفته و در حوالی اواسط بارگاه مبارک پانزده ردیف و چهار بست » .

بنای فعلی مقصوره یا این که حجره که در زاویه جنوب شرقی مسجدالنبی (صلی الله علیه وآله و سلم) قرار گرفته است دارنده بارگاه یا این که حصاری فرنگی میباشد که در اصطلاح اهل مسجد به الشباک معروف میباشد

جهت جنوبی حجره یعنی المواجهه که محل توقف عموم برای زیارت و نیایش است ، ضریحی از مس جای‌دارد که به طور مشبک درتوان در میان دو ردیف به دو نصیب معادل و متحدالشکل تقسیم شده است و میان آن ها دربی خرد قرار گرفته که به باب التوبه دارای اسم و رسم هست و بالای آن کتیبه ای جان دار بوده که تاریخ تاسیس آنرا سال 1026 قمری رقم زده که در این سالها حکومت سعودی آنرا از مکان خویش بیرون نموده اند .

مسجد سهله

شب چهارشنبه و مسجد سهله‏

سید بن طاووس گفته می‌باشد: در حالتی که خواستى به مسجد سهله بروى، در بین مغرب و عشا در شب چهارشنبه برو؛ زیرا این مجال از فرصت هاى دیگر بلندتر میباشد.

شیخ محمّد حسن، مالک «الجواهر» متوفى سال 1226 ق. سنّت رفتن به مسجد سهله در شب چهارشنبه هر هفته را شالوده گذارى كرد. در تفصیل حالا شیخ آقا والا تهرانى آمده می باشد كه او مدّت چهل سال با پاى پیاده در شبهاى چهارشنبه از «نجف» به «مسجد سهله» میرفته اند، حتّى هنگامى كه پشتشان خمیده شده تشریفات ترحیم مشهد بود، همچنان بدین مسجد میرفته اند. علّامه نورى در كتاب «جنّةالمأوى» نوشته، مردى باتقوا و دیندار بیان کرد: از اهل معرفت بسیار می شنیدم كه می گفتند: استجاره در مسجد سهله باید چهل چهارشنبه متوالى باشد تا بتوان امام منتظَر را رویت کرد و من این كار را جاری ساختن دادم و موفّق به دیدار او شده ام و بارها این را تجربه كرده ام. سپس این شخص قصه تشرّف خود به خدمت امام زمان ( علیه السلام ) در مسجد سهله و رفتن با او به مسجد كوفه را بیان كرده میباشد.

سید رضوى در كتابش «التّحفة الرّضویه» در امر كسانى كه به دیدار امام در بیدارى مشرّف شده اند، می‌گوید: این چیز معروفى در نجف میباشد و مسجد سهله حتّى یك هفته از كسانى كه ایمان به‌این غایت شریف دارند، خالى نیست و تن‏ها كسانى كه بختشان بلند است، به آن می رسند. كسانى كه او را در‌این مسجد دیده اند، حكایت هاى زیادى نقل كرده‏ اند كه بخشى از آن در كتاب «جنّة المأوى» آمده است. در‌این كتاب از سید بن سید باقر قزوینى نقل شد.

زیرا قایتبای از این رخداد باخبر شد نماینده خویش را بنام امیر سنقر جمالی همدم با معماران و آلات و اثاثیه ساختمانی و دارایی کافی به سوی مدینه بسیج نمود و دستورداد که در تجدید بنای مسجد از هیچ امر و هزینه ای کوتاهی نورزند . سلطان اشرف قایتبای که در سالهای 872/901 قمری بر قلمروی ممالیک، حکمروایی تشریفات ترحیم مشهد می کرده، دراین نحوه به حدی نیروی کار و استاد کار و وسایل و مصالح ساختمانی ارسال داشته بود که مورخان به تفاوت از وصف آن حکایات، ارقام عجیبی را نقل کرده اند ...

درین بازسازی مناره رئیسه را بازسازی کردند و دیوارهای مسجد را از اساس مرمت ، محراب عثمانی را گسترش بخشیدند، ردیف ها را احیاء کردند و سقف ها را به استحکام برافراشتند و گنبدی برفراز محراب عثمان سازه نمودند و از دور و اطراف با سه گنبد دیگر که به مجارید پر اسم و رسم بودند ، زینت و استحکام بخشیدند. دو گنبد در مدخل باب السلام برپا شد و نماسازی مسجد به نحوی کامل شکل عهده دار شد و آنچه که از کتاب ها و مصاحف سوخته بود از میهن های اسلامی عده و وقف دوباره مسجد کردند. این اهتمام به محدوده بنای مسجد محصور خلا، دور و بر مسجد را با تأسیس رباط ، مکتب ، آشپزخانه و منش سازی ، رونق داد . موقوفات متعددی تصویب و ضبط شوید و با ارایه تجهیزات شهری و کنسل زیر میزی مالیات به رفاه اکنون اهل مدینه تلاش گماشتند.

این تعمیرات در سال 888 قمری به آخر رسید. و پادشاه قایتبای خویش در سال 889 قمری به زیارت و دیدار سازه عازم مدینه شوید . کتاب های ذی قیمتی را در موضوعات متفاوت علم ها اسلامی با خویش آورد تا نثار کتابخانه مسجدالنبی (صلی الله علیه و آله و سلم) نماید و از خیرات و مبرات ، همتی تبارک از خویش نشانه بخشید .

سمهودی که خویش در همین روز ها در مدینه بسر می برده ، می نویسد: « طبق دیدگاه ها کارشناسان ، شاه قایتبای در این کارها بیش تر از یکصد و بیست هزار دینار پرداخت کرده بود » .

در 28 صفر سال 898 قمری مناره رئیسه مسجد دراثر رعدو برق ویران شد و توشه دیگر قایتبای ضمن فرمانی، آن را تعمیر و برپاساختند .