مجله خبری تشریفات

مسجد کوفه چهارمی مسجد اساسی شیعه‌ها بعداز مسجدالحرام، مسجدالنبی تشریفات ترحیم مشهد و مسجدالاَقصی و از دیرین‌ترین اماکن زیارتی کوفه به‌شمار می آید.

بنابر برخی احادیث، اولیه هر کس مسجد کوفه را نهاد گذاشت حضرت انسان(ع) بود و حضرت نوح(ع) بعداز گردباد آن را مرمت کرد. در سال ۱۷ق با حضور نخستین مسلمان‌ها در کوفه در حین سعد بن ابی‌وَقّاص، به سفارش سلمان فارسی، این مسجد مجدد ساخته شد. این مسجد شاهد حضور اکثری از پیامبران، امام علی(ع)، امام حسن(ع) و امام حسین(ع) و بعضا دیگر از امامان(ع) بوده میباشد.

در سال ۳۶ق، با حضور امام علی(ع) در‌این مسجد، بر مداقه و اعتنا به آن افزوده شوید. حضرت علی(ع) در‌این مسجد نماز و خطبه می‌خوانده و برخی از کارها کشورداری، مانند قضاوت، را در آنجا جاری ساختن می‌بخشید. وی در محراب این مسجد به شهیدشدن رسید. در کنار مسجد کوفه، منزل امام علی، دارالاماره کوفه، مرقد مسلم بن عقیل، مرقد هانی بن عروة و مرقد مختار جای‌دارد. این مسجد مقامات زیادی دارااست و در اکثری از آن‌ها ایفا مخصوصی اجرا می گیرد.

مسافر قادر است در مسجد کوفه نماز را تک تک یا این که شکسته بخواند. طبق بعضا از احادیث، مسجد کوفه از گلشن‌های بهشتی میباشد. در‌صورتی‌که کسی وارد آن گردد، آمرزیده میباشد. طبق احادیث، شهر کوفه راس حکومت امام مهدی(عج) و مسجد کوفه، راءس ستاد فرماندهی وی خواهد بود.

منزلت و ویژگی ها

عکسی سراسرنما از مسجد کوفه
یک کدام از دیرین‌ترین و مهم ترین اثرها زیارتی شهر کوفه، مسجد کوفه میباشد.[۱] این مسجد، چهار‌مین مسجد اساسی نزد شیعه‌ها، بعداز مسجدالحرام، مسجدالنبی و مسجدالاَقصی به شمار میاید.[۲] مسجد کوفه، از فرصت تأسیس، یک کدام از مرکزها اساسی سیاسی[۳] و فرهنگی[۴] شهر کوفه به‌شمار می‌رفته میباشد.

مسجد کوفه با ۱۱۰ متر ارتفاع و ۱۰۱ متر پهنا، ۱۱۱۶۲ متر مربع مساحت دارااست و با دیوارهایی به طول ۱۰ متر حفظ میگردد. مساحت فضای گشوده مسجد ۵۶۴۲ متر مربع، مساحت شبستا‌ن‌های مسجد ۵۵۲۰ متر مربع میباشد. تعداد ردیف‌های مسجد ۱۸۷ وتعداد مناره‌های آن چهارتا با طول ۳۰ متر میباشد.[۵]

مسجد کوفه از هنگام بنای نخستین دارنده درهایی بوده میباشد؛[۶] اسامی این درها عبارت‌اند از باب الحُجّه، باب الثُعبان (یا این که باب الفیل)، باب الرَحْمه، باب الاَنْماط و باب السدّه که بیان شده که امام علی(ع) از آن وارد می‌شد‌ه‌است.[۷] بیان شده که امروزه از درهای کهن باب الثعبان صرفا دری میباشد که باقیمانده میباشد.[۸][یادداشت ۱] اسم درهای مدرن مسجد کوفه اینگونه برشمرده گردیده است: باب الحجه (در اساسی)، باب الثُعبان، باب الرحمه، باب مسلم بن عقیل و باب هانی بن عُروه [۱۰]

حالت
نوشته‌ی علمیٔ مهم: کوفه
مسجد کوفه مهمترین مسجد شهر کوفه قلمداد گردیده است.[۱۱] کوفه از شهرهای عراق میباشد که در جنوب این میهن و در ۱۰ کیلومتری شمال شرق نجف جای‌دارد.[۱۲] در سال ۱۷ق، یکسری ماه بعد از ساخته‌شدن شهر بصره، سعد بن ابی‌وَقّاص به امر قدمت بن خطاب، این شهر را تشکیل داد تا جایگاهی برای سکونت رزمندگان و نیروهای نظامی در طول فتوحات مسلمین باشد.[۱۳]

عمر و تاریخ
محور نخستین مسجد کوفه بر حسب بعضی از احادیث به حضرت بشر(ع) گشوده می شود.[۱۴] در منابع از عهد امام علی(ع) آمده که محل ایجاد کرد کشتی نوح و محل تنوری که در گردباد نوح از آن آب فوران کرده در‌این مسجد بوده میباشد.[۱۵] در منابع، مرمت این مسجد بعداز گردباد نیز به حضرت نوح(ع) منسوب شده میباشد.[۱۶]

به نقل از ابن‌اثیر تاریخ‌نگار اهل‌سنت، پیشینه این مسجد به سال ۱۷ق برمی‌خواهد شد. در امسال لشکر مسلمان ها در مدائن حضور داشت. آب وهوای مدائن سربازانی که از حجاز آمده بودند را آزار می‌بخشید. از این‌رو حذیفه و سلمان از طرف قدمت بن خطاب مأموریت یافتند تا سرزمینی قابل قبولی بیایند. بعد از اخذ طومار خلیفه، سلمان از طرف باختر رود فرات و حذیفه از طرف خاور آن راهی شدند و هیچ سرزمینی را نپسندیدند تا اینکه به مملکت کوفه رسیدند. هر دو آن مرزو بوم را برای اقامت لشکر مطلوب دیدند.[۱۷] زمانی که سعد بن ابی‌وقاص همدم لشکریان به کشور کوفه رسیدند، امر کرد قبل از ساختن هر بنایی، مسجدی بسازند. به فرمان ابوهیجاء اسدی تیراندازی توانمند بر هر طرف تیری انداخت تا حدود مسجد کوفه معلوم گردد.[۱۸]

مرمت مسجد به وسیله بُهره‌های اسماعیلی

محمد عامل‌الدین، داعی فایده‌ها، در درحال حاضر زیارت محراب شهید شدن امیر مؤمنان(ع)
مرمت مسجد کوفه در اول دهه قرن ۲۱ میلادی به وسیله فایده‌های اسماعیلی جاری ساختن گرفت. در جریان این مرمت، نماهای داخلی رواق‌ها و کف صحن مسجد با پوششی از سنگ‌های مرمرِ سپید از متاعِ خوب پوشانیده شد و در رواق‌ها و شبستان مسجد، ردیف‌هایی از سنگ مرمر نصب شوید.[۱۹]

منفعت‌ها همینطور دو مناره به مسجد کوفه اضافه کردند؛ یکی‌از در شمال شرقی مسجد و دیگری در شمال غربی. این دو مناره را از دید جزئیات هنری و معماری، تقلیدی از مناره بنای تاریخی دارای اسم و رسم به مشهد جیوشی در قاهره دانسته‌اند.[۲۰]

از بارزترین اثر ها منفعت‌ها در مسجد کوفه را پنجره نقره‌ای نصب گردیده بر محراب ضربت‌میل کردن امیرمؤمنان(ع) گفته‌اند که تاثیر هنری گرانبها و زیبایی به شمار میاید. این پنجره یادآور محراب‌های تاریخی زمان فاطمی در قاهره و تقلیدی از محراب مستنصری در مسجد ابن طولون این شهر میباشد که از زیباترین مساجد عصر فاطمی مصر به شمار می آید. از نظر پژوهشگران کلاً منفعت‌ها در مرمت نصیب‌های متفاوت مسجد کوفه، عنصرها دکوری فراوانی را در ساختمان مسجد کوفه گنجانده‌اند که بخشی از این تزئینات، نمادهای هنر و معماری عصر فاطمی مصر به شمار می آید

مسجد کوفه چهارمی مسجد اساسی شیعه‌ها بعداز مسجدالحرام، مسجدالنبی تشریفات ترحیم مشهد و مسجدالاَقصی و از دیرین‌ترین اماکن زیارتی کوفه به‌شمار می آید.

بنابر برخی احادیث، اولیه هر کس مسجد کوفه را نهاد گذاشت حضرت انسان(ع) بود و حضرت نوح(ع) بعداز گردباد آن را مرمت کرد. در سال ۱۷ق با حضور نخستین مسلمان‌ها در کوفه در حین سعد بن ابی‌وَقّاص، به سفارش سلمان فارسی، این مسجد مجدد ساخته شد. این مسجد شاهد حضور اکثری از پیامبران، امام علی(ع)، امام حسن(ع) و امام حسین(ع) و بعضا دیگر از امامان(ع) بوده میباشد.

در سال ۳۶ق، با حضور امام علی(ع) در‌این مسجد، بر مداقه و اعتنا به آن افزوده شوید. حضرت علی(ع) در‌این مسجد نماز و خطبه می‌خوانده و برخی از کارها کشورداری، مانند قضاوت، را در آنجا جاری ساختن می‌بخشید. وی در محراب این مسجد به شهیدشدن رسید. در کنار مسجد کوفه، منزل امام علی، دارالاماره کوفه، مرقد مسلم بن عقیل، مرقد هانی بن عروة و مرقد مختار جای‌دارد. این مسجد مقامات زیادی دارااست و در اکثری از آن‌ها ایفا مخصوصی اجرا می گیرد.

مسافر قادر است در مسجد کوفه نماز را تک تک یا این که شکسته بخواند. طبق بعضا از احادیث، مسجد کوفه از گلشن‌های بهشتی میباشد. در‌صورتی‌که کسی وارد آن گردد، آمرزیده میباشد. طبق احادیث، شهر کوفه راس حکومت امام مهدی(عج) و مسجد کوفه، راءس ستاد فرماندهی وی خواهد بود.

منزلت و ویژگی ها

عکسی سراسرنما از مسجد کوفه
یک کدام از دیرین‌ترین و مهم ترین اثرها زیارتی شهر کوفه، مسجد کوفه میباشد.[۱] این مسجد، چهار‌مین مسجد اساسی نزد شیعه‌ها، بعداز مسجدالحرام، مسجدالنبی و مسجدالاَقصی به شمار میاید.[۲] مسجد کوفه، از فرصت تأسیس، یک کدام از مرکزها اساسی سیاسی[۳] و فرهنگی[۴] شهر کوفه به‌شمار می‌رفته میباشد.

مسجد کوفه با ۱۱۰ متر ارتفاع و ۱۰۱ متر پهنا، ۱۱۱۶۲ متر مربع مساحت دارااست و با دیوارهایی به طول ۱۰ متر حفظ میگردد. مساحت فضای گشوده مسجد ۵۶۴۲ متر مربع، مساحت شبستا‌ن‌های مسجد ۵۵۲۰ متر مربع میباشد. تعداد ردیف‌های مسجد ۱۸۷ وتعداد مناره‌های آن چهارتا با طول ۳۰ متر میباشد.[۵]

مسجد کوفه از هنگام بنای نخستین دارنده درهایی بوده میباشد؛[۶] اسامی این درها عبارت‌اند از باب الحُجّه، باب الثُعبان (یا این که باب الفیل)، باب الرَحْمه، باب الاَنْماط و باب السدّه که بیان شده که امام علی(ع) از آن وارد می‌شد‌ه‌است.[۷] بیان شده که امروزه از درهای کهن باب الثعبان صرفا دری میباشد که باقیمانده میباشد.[۸][یادداشت ۱] اسم درهای مدرن مسجد کوفه اینگونه برشمرده گردیده است: باب الحجه (در اساسی)، باب الثُعبان، باب الرحمه، باب مسلم بن عقیل و باب هانی بن عُروه [۱۰]

حالت
نوشته‌ی علمیٔ مهم: کوفه
مسجد کوفه مهمترین مسجد شهر کوفه قلمداد گردیده است.[۱۱] کوفه از شهرهای عراق میباشد که در جنوب این میهن و در ۱۰ کیلومتری شمال شرق نجف جای‌دارد.[۱۲] در سال ۱۷ق، یکسری ماه بعد از ساخته‌شدن شهر بصره، سعد بن ابی‌وَقّاص به امر قدمت بن خطاب، این شهر را تشکیل داد تا جایگاهی برای سکونت رزمندگان و نیروهای نظامی در طول فتوحات مسلمین باشد.[۱۳]

عمر و تاریخ
محور نخستین مسجد کوفه بر حسب بعضی از احادیث به حضرت بشر(ع) گشوده می شود.[۱۴] در منابع از عهد امام علی(ع) آمده که محل ایجاد کرد کشتی نوح و محل تنوری که در گردباد نوح از آن آب فوران کرده در‌این مسجد بوده میباشد.[۱۵] در منابع، مرمت این مسجد بعداز گردباد نیز به حضرت نوح(ع) منسوب شده میباشد.[۱۶]

به نقل از ابن‌اثیر تاریخ‌نگار اهل‌سنت، پیشینه این مسجد به سال ۱۷ق برمی‌خواهد شد. در امسال لشکر مسلمان ها در مدائن حضور داشت. آب وهوای مدائن سربازانی که از حجاز آمده بودند را آزار می‌بخشید. از این‌رو حذیفه و سلمان از طرف قدمت بن خطاب مأموریت یافتند تا سرزمینی قابل قبولی بیایند. بعد از اخذ طومار خلیفه، سلمان از طرف باختر رود فرات و حذیفه از طرف خاور آن راهی شدند و هیچ سرزمینی را نپسندیدند تا اینکه به مملکت کوفه رسیدند. هر دو آن مرزو بوم را برای اقامت لشکر مطلوب دیدند.[۱۷] زمانی که سعد بن ابی‌وقاص همدم لشکریان به کشور کوفه رسیدند، امر کرد قبل از ساختن هر بنایی، مسجدی بسازند. به فرمان ابوهیجاء اسدی تیراندازی توانمند بر هر طرف تیری انداخت تا حدود مسجد کوفه معلوم گردد.[۱۸]

مرمت مسجد به وسیله بُهره‌های اسماعیلی

محمد عامل‌الدین، داعی فایده‌ها، در درحال حاضر زیارت محراب شهید شدن امیر مؤمنان(ع)
مرمت مسجد کوفه در اول دهه قرن ۲۱ میلادی به وسیله فایده‌های اسماعیلی جاری ساختن گرفت. در جریان این مرمت، نماهای داخلی رواق‌ها و کف صحن مسجد با پوششی از سنگ‌های مرمرِ سپید از متاعِ خوب پوشانیده شد و در رواق‌ها و شبستان مسجد، ردیف‌هایی از سنگ مرمر نصب شوید.[۱۹]

منفعت‌ها همینطور دو مناره به مسجد کوفه اضافه کردند؛ یکی‌از در شمال شرقی مسجد و دیگری در شمال غربی. این دو مناره را از دید جزئیات هنری و معماری، تقلیدی از مناره بنای تاریخی دارای اسم و رسم به مشهد جیوشی در قاهره دانسته‌اند.[۲۰]

از بارزترین اثر ها منفعت‌ها در مسجد کوفه را پنجره نقره‌ای نصب گردیده بر محراب ضربت‌میل کردن امیرمؤمنان(ع) گفته‌اند که تاثیر هنری گرانبها و زیبایی به شمار میاید. این پنجره یادآور محراب‌های تاریخی زمان فاطمی در قاهره و تقلیدی از محراب مستنصری در مسجد ابن طولون این شهر میباشد که از زیباترین مساجد عصر فاطمی مصر به شمار می آید. از نظر پژوهشگران کلاً منفعت‌ها در مرمت نصیب‌های متفاوت مسجد کوفه، عنصرها دکوری فراوانی را در ساختمان مسجد کوفه گنجانده‌اند که بخشی از این تزئینات، نمادهای هنر و معماری عصر فاطمی مصر به شمار می آید