در اکثری از بناهای اسلامی به ویژه در مساجد یکیاز تزیینات پر کاربرد ، نقوش تشریفات ترحیم مشهد هندسی موسوم به گره چینی میباشد که به اشكال ستارگان و خورشید بیشتر اعتنا داشته و خلال جنبه نورانیت و زیبایی آنها از زینت ستارگان تحت عنوان یک کدام از آرم های آشکار آفریدگار خاطر گردیدهاست.
در قرآن واژه شمس که از آیه ها خدا میباشد ۳۳ توشه تکرار گردیده است . در نقش های گره چه بر کاشی کاری ، چه منبت کاری و چه مقرنس و کاربندی همگی نقوش آخر و عاقبت به شمسه منتهی میشوند. نصیب عمده یک مسجد محراب آن میباشد و مقرنس یک تزئین پررنگ برای یک محراب میباشد که ترکیبی از کلیه زیبایی ، شکوه و سر و سر میباشد.
گچبری:
گچبری در معماری مسجد اسلامی معمولا تحت عنوان یک هنر سنتی به کار گیری می شدهاست. تزیینات گچبری در معماری مسجد جامع عتیق در شیراز ، مسجد جامع نائین ، بقاع دوازده امام در یزد ، منزل سبزپوشان در نیشاپور به قرن سوم و چهارم هجری برمی شود. گچبری مسجد جامع اصفهان را می شود به تیتر یکی مثال های شاهکار گچبری مسجدی اسم پیروزی.
خشت
نقش خشت در معماری اهل ایران از تاثیرگذارترین و پرجلوه ترین هنرهای تزیین معماری مسجد اهل ایران بهحساب میآید. هنرمند اهل ایران از اولِ فعالیت و از هنگام به کارگیری خشت که جز مصالح اول سازه به شمار می رفته، زیباترین نقش ها و طرح ها را هنگام ساختوساز دیوارها و پوشش گنبد ها و ساخت و ساز گوشوارها ، مقرنس ها و طاق نما ها اخلاق نموده است.
و در فرایند ان با اجرای گره چینی و خشت کاری شاهکارهای بی نظیری را به وجود آورده میباشد. از سایر تزیینات معماری اهل ایران به کارگیری از آجرنمای مسجد در پیاده سازی نما و به کار گیری گونه های ترکیبات این عنصر در چارچوب و پوسته یک هندسه بسیار معمولی ولی بی نیاز است.
قوس
قوس نیز جزء طلاق ناپذیر از معماری مسجد اهل ایران میباشد. براین اساس در نصیب ورودی، سالن (شبستان) و بقیه قسمتهای مساجد بسته به کارکرد معنوی آن ها استعمال میشود. قوسها در معماری مذهبی ایرانیان پیش از اسلام و ساختار کلیساها (مخصوصاً محراب) نیز مصرف شده میباشد.
رنگ
رنگ ها و نقش ها و کلاً تزیینات در هنر اسلامی دارنده مفاهيم عرفانی خاصی میباشند و هنرهای کاربردی در معماری مسجد اسلامی اکثر اوقات براساس تعالیم و الهامات شرعی و معنوی پدید آمده اند. رنگ به ساخت و ساز بافتی دیده نواز و رمزگون سبب ساز می شودکه به واسطه ی عدم ، هرگونه مسئله ی صوری برای انحراف ، ذهن بیننده را به تعمق و سیر در مفاهیم اصیل آن دنیا مثالی می کشاند.
درین زمان طیف بزرگ ای از رنگهای متعدد ازجمله لاجوردی ،فیروزه ای ،زردرنگ ، سپید ، سیاه ، قرمز رنگ، سبز قهوه ای و بادمجانی چشم میگردند از فی مابین این رنگها لاجوردی ، فیروزه ای وزرد منزلت خاصی پیدا می کندند.
تزیینات داخلی معماری مسجد روضه خوان لطف ا… مثال بارز بعدازظهر صفوی میباشد و به خیر و خوبی و به مقدار زیاد از زردرنگ ولاجوردی و فیروزه ای مستعمل میباشد. ناهمخوانی مطلوب این تعدادی رنگ موجب گردیده طرحه ها ون قش ها در سطح های کاشی کاری دیدنی خیس وبهتر چشم خواهد شد رنگ در کاشی کاری های مساجد ،ضمن ساخت و ساز توازن و تعادل ،جلوه ای از مفاهیم معنوی را نیز در خویش داراهستند
در اکثری از بناهای اسلامی به ویژه در مساجد یکیاز تزیینات پر کاربرد ، نقوش تشریفات ترحیم مشهد هندسی موسوم به گره چینی میباشد که به اشكال ستارگان و خورشید بیشتر اعتنا داشته و خلال جنبه نورانیت و زیبایی آنها از زینت ستارگان تحت عنوان یک کدام از آرم های آشکار آفریدگار خاطر گردیدهاست.
در قرآن واژه شمس که از آیه ها خدا میباشد ۳۳ توشه تکرار گردیده است . در نقش های گره چه بر کاشی کاری ، چه منبت کاری و چه مقرنس و کاربندی همگی نقوش آخر و عاقبت به شمسه منتهی میشوند. نصیب عمده یک مسجد محراب آن میباشد و مقرنس یک تزئین پررنگ برای یک محراب میباشد که ترکیبی از کلیه زیبایی ، شکوه و سر و سر میباشد.
گچبری:
گچبری در معماری مسجد اسلامی معمولا تحت عنوان یک هنر سنتی به کار گیری می شدهاست. تزیینات گچبری در معماری مسجد جامع عتیق در شیراز ، مسجد جامع نائین ، بقاع دوازده امام در یزد ، منزل سبزپوشان در نیشاپور به قرن سوم و چهارم هجری برمی شود. گچبری مسجد جامع اصفهان را می شود به تیتر یکی مثال های شاهکار گچبری مسجدی اسم پیروزی.
خشت
نقش خشت در معماری اهل ایران از تاثیرگذارترین و پرجلوه ترین هنرهای تزیین معماری مسجد اهل ایران بهحساب میآید. هنرمند اهل ایران از اولِ فعالیت و از هنگام به کارگیری خشت که جز مصالح اول سازه به شمار می رفته، زیباترین نقش ها و طرح ها را هنگام ساختوساز دیوارها و پوشش گنبد ها و ساخت و ساز گوشوارها ، مقرنس ها و طاق نما ها اخلاق نموده است.
و در فرایند ان با اجرای گره چینی و خشت کاری شاهکارهای بی نظیری را به وجود آورده میباشد. از سایر تزیینات معماری اهل ایران به کارگیری از آجرنمای مسجد در پیاده سازی نما و به کار گیری گونه های ترکیبات این عنصر در چارچوب و پوسته یک هندسه بسیار معمولی ولی بی نیاز است.
قوس
قوس نیز جزء طلاق ناپذیر از معماری مسجد اهل ایران میباشد. براین اساس در نصیب ورودی، سالن (شبستان) و بقیه قسمتهای مساجد بسته به کارکرد معنوی آن ها استعمال میشود. قوسها در معماری مذهبی ایرانیان پیش از اسلام و ساختار کلیساها (مخصوصاً محراب) نیز مصرف شده میباشد.
رنگ
رنگ ها و نقش ها و کلاً تزیینات در هنر اسلامی دارنده مفاهيم عرفانی خاصی میباشند و هنرهای کاربردی در معماری مسجد اسلامی اکثر اوقات براساس تعالیم و الهامات شرعی و معنوی پدید آمده اند. رنگ به ساخت و ساز بافتی دیده نواز و رمزگون سبب ساز می شودکه به واسطه ی عدم ، هرگونه مسئله ی صوری برای انحراف ، ذهن بیننده را به تعمق و سیر در مفاهیم اصیل آن دنیا مثالی می کشاند.
درین زمان طیف بزرگ ای از رنگهای متعدد ازجمله لاجوردی ،فیروزه ای ،زردرنگ ، سپید ، سیاه ، قرمز رنگ، سبز قهوه ای و بادمجانی چشم میگردند از فی مابین این رنگها لاجوردی ، فیروزه ای وزرد منزلت خاصی پیدا می کندند.
تزیینات داخلی معماری مسجد روضه خوان لطف ا… مثال بارز بعدازظهر صفوی میباشد و به خیر و خوبی و به مقدار زیاد از زردرنگ ولاجوردی و فیروزه ای مستعمل میباشد. ناهمخوانی مطلوب این تعدادی رنگ موجب گردیده طرحه ها ون قش ها در سطح های کاشی کاری دیدنی خیس وبهتر چشم خواهد شد رنگ در کاشی کاری های مساجد ،ضمن ساخت و ساز توازن و تعادل ،جلوه ای از مفاهیم معنوی را نیز در خویش داراهستند
تشریفات ترحیم مشهد و مدیریت مراسم در روزهای شلوغ؛ چگونه از بینظمی و فشار کاری جلوگیری کنیم؟